sobota, 6 maja 2017

"Klocki, snutki, perebory. Tradycyjne rękodzieło wobec wyzwań współczesności"

Polecamy publikację będącą efektem trzyletnich badań terenowych dotyczących współczesnych kontekstów funkcjonowania rękodzieła. W lipcu  2013 roku badania dotyczące techniki tkania pereborów zrealizowano na Lubelszczyźnie, we wrześniu 2013 badacze odwiedzili Wielkopolskę i skupili się na snutce golińskiej, a w lipcu 2014 dokumentowano bobowską koronkę klockową w Małopolsce.

KUP KSIĄŻKĘ

Przepiękne ilustracje w książce są większości autorstwa bydgoskiej artystki i performerki Violki Kuś, a projekt graficzny publikacja przygotowała także Bydgoszczanka - Katarzyna Tużylak. 



Podziw i niedowierzanie. Te dwa uczucia towarzyszyły nam najczęściej podczas naszych badań terenowych dotyczących tradycyjnego rękodzieła, kiedy nasze rozmówczynie pokazywały swoje wyroby – małe dzieła sztuki. Przechowywane w kufrach, skrzyniach, przepastnych szafach, ale i w segregatorach, teczkach, plastikowych pokrowcach. Dzieła będące efektem ich wiedzy zdobytej od matek i babek, sąsiadek i znajomych, czerpane ze starych wzorów czasem wielokrotnie przerysowywanych i odkalkowanych od siebie. Często robione tak po prostu, z głowy, wymyślane na bieżąco. Wiedza i umiejętności, zręczne ręce, cierpliwość i fantazja oraz pasja tworzenia. Małe dzieła sztuki pod postacią fragmentów koronek, kawałków płótna, śnieżnobiałych serwet, ale i elementów biżuteryjnych. Niektóre schowane głęboko, inne wyeksponowane na jadalnianych stołach, kredensach, szafkach, oprawione w ramki, uwiecznione na zdjęciach. Bo spora grupa naszych rozmówczyń prowadzi swoje prywatne archiwa, na które składają się wzory, zdjęcia gotowych wyrobów, fragmenty starych prac. Spora ich część zasila dzisiaj zasoby wielu muzeów, zdobi ołtarze kościelne i gabinety samorządowców, jest przedmiotem wpisów na blogach. Podarowane lub sprzedane za bezcen, bo trudno jest wycenić ręczną pracę.[fragment Wprowadzenia]








poniedziałek, 2 stycznia 2017

Folk dress as a cultural phenomenon

Dzięki dofinansowaniu z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w roku 2016 udało się przygotować wersje angielską książki, która bije rekordy popularności i sprzedaży "Stroje ludowe jako fenomen kulturowy".

Książka pod redakcją dr Anny Weroniki Brzezińskiej i dr Marioli Tymochowicz ukazała się w roku 2013 jako zeszyt specjalny (nr 39) w serii Atlas Polskich Strojów Ludowych.

Redaktorkami wersji angielskiej były dr Anna Weronika Brzezińska i dr Kinga Czerwińska, a przetłumaczona została przez dr Annę Jelec wraz zespołem: Anną Broniarek, Agnieszką Marciniak i Aleksandrą Iwasiewicz.
Autorką projektu graficznego obydwu wydań jest Katarzyna Tużylak.

Zachęcamy do pobierania książki (należy kliknąć w obrazek)
https://drive.google.com/file/d/0Bw77EOlUmqy4ZTJfNVd5QXJRODg/view?usp=sharing

poniedziałek, 26 września 2016

Spotkanie Sekcji Stroju Ludowego we Wrocławiu

W dniach 22-23 września 2016 roku podczas corocznej konferencji towarzyszącej WZD Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego panel tematyczny przygotowała Sekcja Stroju Ludowego. Dwudniowe obrady wzbudzały długie dyskusje, pokazały też, że kwestie stroju / ubioru / mody są tematami aktualnymi. 
Drugiego dnia odbyło się tez spotkanie naszej Sekcji, które miało charakter sprawozdawczo-wyborczy. 
Miło nam poinformować, że zarząd naszej Sekcji nie zmienił się :-) Poniżej wspólna fotografia uczestniczek spotkania sekcyjnego:

A tutaj zamieszczamy link do pokazu Aleksandra McQuinna"Highland Rape" z 1995 roku, o którym w swoim wystąpieniu mówiła dr Justyna Jaworska.

wtorek, 20 września 2016

Ubranie czy przebranie? - księga abstraktów

Zapraszamy do udziału w panelu przygotowanym przez Sekcję Stroju Ludowego, w ramach konferencji naukowej towarzyszącej XCII Walnemu Zgromadzeniu Delegatów Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego.

Panel pt. "Ubranie czy przebranie? Kreowanie tożsamości indywidualnej i grupowej poprzez ubiór" będzie w siedzibie Instytutu Historycznego UWr., ul. Szewska 49, Sala Audytoryjna.

Zachęcamy do zapoznania się z KSIĘGĄ ABSTRAKTÓW

 Mieszkańcy szkoły w Starej Krobi, Fot. A. W. Brzezińska

środa, 29 czerwca 2016

"Ubranie czy przebranie?" - sesja organizowana przez Sekcję Stroju Ludowego


Człowiek zawsze musiał być ubrany, czasami wymagały tego warunki klimatyczne, kiedy indziej uczucie wstydu. Z czasem ubranie stało się ważne także z innych względów min. obyczajowych, religijnych czy stanowych. Jest znakiem, za pośrednictwem, którego możemy zidentyfikować i określić przynależność do właściwej grupy. Umożliwia także podkreślenie swojego indywidualnego stylu, często niezależnego od panującej mody czy innych wymogów społecznych lub kulturowych. Pozwala na zachowanie swojej tożsamości. Ważnym wydaje się zatem podjęcie tematu ubioru, by ukazać jak duże ma ono znaczenie w naszym życiu i jakie pełni w nim funkcje.
Interesują nas zagadnienia z zakresu czterech obszarów tematycznych:
(1) rekonstrukcje strojów ludowych oraz strojów historycznych i ich współczesne zastosowanie w procesie budowania tożsamości grupowej;
(2) ubiory grup subkulturowych i ich symbolika;
(4) etnodizajn w ubiorze jako nowa odsłona dziedzictwa kulturowego i jako inspiracja do współczesnych poszukiwań w modzie codziennej, ulicznej, jak i tej z wybiegów modowych;
(4) współczesna moda pomiędzy masowością, a indywidualizmem.

CZWARTEK, 22 WRZEŚNIA 2016
Sekcja 1, godz. 16.00-17.20
Justyna Jaworska (Uniwersytet Warszawski), Podarte kilty, bluzy z orzełkiem. Powstanie jakobickie i powstanie warszawskie w kolekcjach Alexandra McQueena i Roberta Kupisza
Ludmiła Ponomar (Narodowa Akademia Nauk Ukrainy), Ukraiński narodowy styl ubierania ХХІ w.
Wojtech Bagin (Uniwersytet Jagielloński), Strój jako symbol narodowy. Przypadek Polski i Słowacji

Sekcja 2, godz. 17.40-19.00
Stanisława Trebunia-Staszel (Uniwersytet Jagielloński), Bój o parzenice i dziewięciorniki. Od tradycji ludowej do regionalnego supermarketu kultury
Kinga Czerwińska (Uniwersytet Śląski w Katowicach), Oblycz się kobieto po naszymu! – czyli jak? Rzecz o współczesnych strojach ludowych na Śląsku Cieszyńskim
Magdalena Ziółkowska-Kuflińska (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu), Hafty i cekiny, czyli o wybranych elementach zdobniczych stroju matadora

PIĄTEK, 23 WRZEŚNIA 2016
Sekcja 3, godz. 9.00-10.40
Anna Seemann-Majorek (Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie), Codzienny strój miechowickich diakonis na przełomie XIX i XX wieku
Mariola Tymochowicz (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie), Ubiór kibica – jako element identyfikacji z klubem piłkarskim
Barbara Major (PTL Oddział w Krakowie), Logo heavy metalowe jako sygnatura
Ada Siebers (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu), Kogo oburza modelka w pióropuszu? Zaproszenie do rozmowy o cultural appropriation

Sekcja 4, godz. 11.00-12.40
Elżbieta Piskorz-Branekova (PTL Oddział w Warszawie), Strój wilanowski jako współczesny wyznacznik odrębności kulturowej południowych dzielnic Warszawy
Joanna Minksztym (Muzeum Etnograficzne, Oddział MNP), Czy Bamberka jest Poznanianką? Refleksje o współczesnym funkcjonowaniu stroju bamberskiego
Katarzyna Waszczyńska (Uniwersytet Warszawski), Ubierać się po kurpiowsku – duma czy obowiązek?
Marzena Badach (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie), Tożsamość zakodowana w języku barw polskich strojów ludowych. Od tradycji do współczesności

Sekcja 5, godz. 13.00-14.20
Ewa Lorenz (Zespół Szkół w Szkaradowie), Szakiety bliżej folkloru. Odtworzenie stroju hazackiego dla Dziecięcej Grupy Obrzędowej
Anna Weronika Brzezińska (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu), O potrzebie stroju ludowego, Na przykładzie doświadczeń redakcji Atlasu Polskich Strojów Ludowych
Spotkanie Sekcji Stroju Ludowego poświęcone powstaniu leksykonu strojów ludowych oraz omówienie pierwszego hasła „męska koszula przyramkowa”. 

niedziela, 19 czerwca 2016

Konferencja naukowa "Zdobnictwo stroju ludowego. Miedzy rzemiosłem i sztuką" Chorzów 16-17.06.2016

W dniach 16-17 czerwca 2016 w Muzeum "Górnośląski Park Etnograficzny" w Chorzowie odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa "Zdobnictwo stroju ludowego. Między rzemiosłem i sztuką". Jej pomysłodawczynią była Dobrawa Skonieczna-Gawlik, członkini naszej Sekcji Stroju Ludowego przy ZG PTL. Podczas dwudniowych obrad zaprezentowanych zostało 11 referatów, a prelegentki reprezentowały ośrodki naukowe i instytucje kultury  Warszawy, Kalisza, Chorzowa, Cieszyna, Lublina, Poznania, Łowicza i Ornontowic. Gościem honorowym konferencji była Prof. Barbara Bazielich - wieloletnia redaktor naczelna serii Atlas Polskich Strojów Ludowych.
Konferencji towarzyszył wernisaż wystawy "Silesia Folk Design" oraz pokaz współczesnej mody inspirowanej jaklami śląskimi. 
Pod koniec pierwszego dnia konferencji odbyło się trzecie w tym roku spotkanie Sekcji Stroju Ludowego poświęcone leksykonowi strojów ludowych. 
Integralną częścią konferencji były warsztaty rękodzielnicze, które poprowadziły: Lidia Lankocz (warsztat haftu i zdobienia żywotka cieszyńskiego), Łucja Dusek-Francuz (warsztat haftu krzyżykowego), Teresa Ogłodek (warsztat malowania wstążek), Aleksandra Malczyk (druk na tkaninie) oraz Dorota Kapska, Paulina Pisuk-Czech i Joanna Rupik z Działu Edukacji Muzeum Historycznego w Bielski-Białej (warsztat druku na tkaninie).
Największa atrakcją okazał się być pokaz wiązania galandy (tradycyjnego wianka śląskiego), który pokazała Teresa Ogłodek.
 
Fot. A. W. Brzezińska